Maliye Bakanlığından:

Harcırah Kanunu Genel Tebliği

Seri No: 38

(7 Ocak 2006 tarih ve 26046 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanmıştır.)

Bilindiği üzere, 27/4/2005 tarihli ve 25798 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 21/4/2005 tarihli ve 5335 Sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 4’üncü maddesiyle 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanununda bazı değişiklikler yapılmıştır.

Sözkonusu maddenin uygulanması sırasında ortaya çıkan ve çıkacak tereddütlerin giderilebilmesi ve uygulamada birliğin sağlanması amacıyla aşağıdaki açıklamaların yapılması gerekli görülmüştür.

1- 5335 sayılı Kanunun 4’üncü maddesinin (a) bendiyle 6245 sayılı Harcırah Kanununun 10’uncu maddesinin (1) numaralı bendindeki "Kendi yazılı talepleri üzerine gönderilenler hariç olmak üzere;" ibaresi, "Zorunlu yer değiştirme, sınav, sağlık sebepleri ve eş durumu (bu madde uyarınca sürekli görev yolluğu almaya hak kazananların eşlerinin atamaları) dışında kendi yazılı talepleri üzerine gönderilenler hariç olmak üzere;" şeklinde değiştirilmiştir.

Buna göre, 6245 sayılı Harcırah Kanunu kapsamında bulunan kurum ve kuruluşlarda naklen ataması yapılanlardan sadece ilgili kurumca re'sen, başka bir ifadeyle kişinin isteğine bağlı olmaksızın kurumlarca doğrudan ataması yapılanlara ve zorunlu yer değiştirme, sınav, sağlık sebepleri ve eş durumuna (sürekli görev yolluğu almaya hak kazananların eşlerinin atamaları) dayalı olarak ilgililerin yazılı talepleri üzerine gerçekleştirilen atamalar için harcırah ödenecektir. Zorunlu yer değiştirme, sınav, sağlık sebepleri ve eş durumu dışında ilgililerin yazılı talepleri üzerine yapılan atamalar için ise harcırah ödenmeyecektir.

Bu nedenle;

- ilgili mevzuatı uyarınca zorunlu yer değiştirmeye tabi tutulan personelden, belirli hizmet bölgeleri veya yerlerinde öngörülen görev sürelerinin dolması sebebiyle kurumlarınca başka bir yere veya hizmet bölgesine atanacaklara,

- memuriyete veya yapılan görev ya da işe ilişkin görevde yükselme, yeterlik veya kariyer meslek sınavları gibi sınavlar sonucunda kadro unvanı değişerek başka yerlere atanacaklara,

- kendisinin veya aile fertlerinin heyet raporuyla tevsik edilecek sağlık sebepleriyle başka yerlere atanacaklara, harcırah ödenecektir,

Eş durumu sebebiyle kendi yazılı talepleri üzerine atanacaklara harcırah

ödenebilmesi ise, daha önce ataması yapılan eşin re'sen yapılan bir atama veya zorunlu yer değiştirme, sınav ya da sağlık sebepleriyle harcıraha müstehak olarak atanması şartına bağlıdır. Dolayısıyla atamaları yapılmış ancak harcıraha hak kazanamamış olanların eşlerine, eş durumu sebebiyle yapılan atamaları için harcırah ödenmeyecektir.

Örnek 1: Ankara'da görev yapmakta iken görevde yükselme sınavı sonucunda Çanakkale'ye atanan ve kendisine harcırah ödenen bir memurun, eş durumu sebebiyle aynı yere atanan eşine harcırah ödenecektir.

Diğer taraftan, 6245 sayılı Kanunun 3’üncü maddesinde aile fertleri, "Memur ve hizmetlinin, harcırah verilmesini gerektiren olay sırasında evlilik bağıyla bağlı olduğu eşi ile bakmakla yükümlü olduğu usul ve füruu ve erkek ve kız kardeşlerini;" şeklinde tanımlanmıştır.

Buna göre, daha önce harcıraha hak kazanmış bulunan memur veya hizmetlinin atandığı sırada evlilik bağı bulunan memur veya hizmetli eşine eş durumu nedeniyle harcırah ödenebilecektir.

Örnek 2: Muş'ta görev yapmakta iken Ankara'da görev yapmakta olan bir memurla evlenen ve eş durumu sebebiyle eşinin görev yeri olan Ankara'ya atanan memura, Ankara'da bulunan memurun Ankara'ya atandığı tarihte bu kişiyle evli olmaması nedeniyle, harcırah ödenmeyecektir.

Atama onaylarında (ilk atamalar hariç), her atama işleminin sebep unsuru dikkate alınarak atamaların ilgililerin yazılı talebi üzerine mi, yoksa ilgili kurumca re'sen mi yapıldığı hususu açıkça belirtilecektir. İlgililerin yazılı talebi üzerine harcıraha müstehak olarak yapılacak atamalarında, atama işleminin sebep unsuru da (zorunlu yer değiştirme, sınav, sağlık, eş durumu) atama onaylarında ayrıca belirtilecektir.

2- 5335 sayılı Kanunun 4’üncü maddesinin (c) bendiyle 6245 sayılı Harcırah Kanununun 33’üncü maddesinin (c) fıkrasından sonra gelmek üzere eklenen (d) fıkrasında;

"Bu Kanun hükümlerine göre gündelik ödenenlerden ((b) fıkrasına göre gündelik ödenenler hariç) yurt içinde yatacak yer temini için ödedikleri ücretleri belgelendirenlere, belge bedelini aşmamak ve her defasında on gün ile sınırlı olmak üzere gündeliklerinin tamamına kadar olan kısmı ayrıca ödenir."

hükmü yer almaktadır.

Buna göre, 6245 sayılı Harcırah Kanununun 33’üncü maddesinin (b) fıkrasına göre gündelik ödenenler hariç olmak üzere, Harcırah Kanununa göre gündelik ödenenlerden yurt içinde yatacak yer temini için ödedikleri ücretleri belgelendirenlere, gündeliklerinin tamamına kadar olan kısmı ayrıca ödenecek, ancak bu miktar, belge bedelini aşamayacak ve her görevlendirme için ilk on gün ile sınırlı olacaktır. Birden fazla yeri kapsayacak görevlendirmelerde de yatacak yer temini için ödenecek ücret, görevlendirme süresinin ilk on günü ile sınırlı olacaktır.

Diğer taraftan, tedavi amacıyla (İçmece ve kaplıca tedavisi dahil) memuriyet mahalli dışına gönderilenlerden, ayakta tedavi gören hastalar ile refakatçiler de bu uygulamadan yararlanabileceklerdir.

3- 5335 sayılı Kanunun 4’üncü maddesinin 23/7/2004 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe giren (e) bendiyle 6245 sayılı Harcırah Kanununa eklenen geçici 4’üncü maddede;

"Yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar, 10.7.2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun geçici 2’nci maddesi uyarınca Büyükşehir belediye sınırlarında yapılan değişiklikler, 3’üncü maddenin (g) bendinin uygulanmasında dikkate alınmaz."

hükmüne yer verilmiştir.

Bu hüküm gereğince, 5216 sayılı Kanunla büyükşehir belediye sınırlarında yapılan değişiklikler, yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar, memuriyet mahallinin tanımında dikkate alınmayacak, dolayısıyla geçici 2’nci maddenin yürürlüğe girdiği 23/7/2004 tarihinden önceki uygulamaya devam edilecektir.

4- Uygulama, 5335 sayılı Kanunun 4’üncü maddesinin ((e) bendi hariç) yürürlük tarihi olan 27/4/2005 tarihinden itibaren ve işlemlerin ilgililere tebliğ tarihleri esas alınarak yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda yürütülecektir.

Tebliğ olunur.